Zaterdagavond 16 oktober 2010 gaf
Wout van Andel een concert in de Oude Kerk van Veenendaal. Hij bracht een mooi, artistiek doordacht programma ten gehore met werken van Bach, Welmers, Reger en tevens eigen composities.
Van Andel bracht van de componist J.S. Bach 4 koraalbewerkingen ten gehore (
Christe, aller Welt Trost,
Dies sind die heil'gen zehn Gebot,
Wir glauben all' an einen Gott, Schöpfer en
O Lamm Gottes, unschuldig). Hij wisselde deze werken af met twee grotere werken van Bach (
Praeludium in a, BWV 569 en Fantasie in c), de Passacaglia van Jan Welmers, drie psalmbewerkingen van Van Andels' eigen hand en de Introductie en Passacagla in f-moll van Reger. Van Andel heeft zich bij de opstelling van het programma laten inspireren door de Latijns-Griekse mis.
Het spel van Van Andel kenmerkt zich door transparantie, duidelijke articulatie, mooie spanningsbogen. Daarbij weet hij de emotie van Bachs' koraalbewerkingen goed en verantwoord te vertalen. Het Praeludium in a, BWV 569 wordt weinig gespeeld, maar Van Andel liet horen dat dit werk het waard is vaker geprogrammeerd te worden.
Van Andel gaf voorafgaand aan het concert een mondelinge toelichting. Prettig dat organist zijn gezicht even laten zien! Dat een dergelijke toelichting waardevol is blijkt wel uit datgene wat Van Andel vertelde over de Passacaglia van Welmers. Welmers heeft een eigen interpretatie aan de Passcaglia-vorm gegeven (door middel van de 12-toonstechniek) en is daarbij afgeweken van de traditionele vorm. Spannend!
De eigen werken Van Andel maken onderdeel uit van een project van wijlen patholoog en componist Gerrit Wielenga. Wielenga heeft een diverse componisten gevraagd een aantal composities voor hun rekening te nemen. Van Andel was één van hen en hij heeft in dat kader drie composities geschreven over Psalm 141, Psalm 103 en Psalm 124. Deze zijn geschreven in een eigentijds, maar voor een breed publiek toegankelijk idioom. Alle composities worden afgesloten met een zetting van Claude Goudimel. Binnenkort worden deze werken uitgegeven. Absolute aanrader voor iedere kerkorganist.
Eén van de werken die zeker indruk op mij heeft gemaakt is de Fantasie in c. Dit vanwege de combinatie van de schoonheid van werk zelf en de wijze waarop het uitgevoerd wordt. Van Andel kiest voor natuurlijke, logisch klinkende tempi en hanteert - zoals gezegd - mooie spanningsbogen. Het orgel van de Oude Kerk werkt bij een stuk als dit niet mee; het orgel klinkt vrij luid en daardoor is het lastig om de intimiteit te creëren die de Fantasie in c nodig heeft. Desondanks: een fantastische uitvoering van Van Andel!
Van Andel besloot met de Introductie en Passacaglia in f-moll. Ook dit werk wordt weinig uitgevoerd. Het is overduidelijk dat dit werk niet bedoeld is voor een orgel als in de Oude Kerk in Veenendaal staat. Het orgel is te direct en heeft voor dergelijke muziek te weinig klanknuances. Naar mijn smaak had dit werk dan ook niet geprogrammeerd hoeven te worden, omdat het vanwege het orgel enorm lastig is een acceptabele vertaalslag te maken. Een voordeel van het directe orgel is wel dat bij dit werk de zeer goede techniek van Van Andel nog eens duidelijk hoorbaar was!
Van Andel heeft een zeer mooi en waardevol concert neergezet. Tel daarbij de mondelinge toelichting en de prettige persoonlijkheid van Van Andel bij op en ik kom tot de conclusie dat zijn concerten de moeite van het bezoeken waard zijn!
